Bilgisayar, telefon ve sunucularda kullanılan bellek (RAM) fiyatlarındaki artış, tüketici elektroniği piyasasını doğrudan etkileyen bir krize dönüştü. Sektöre yakın kaynaklara göre bellek fiyatları son dört yılda yaklaşık yüzde 700 yükseldi; 2025 yılının son çeyreğinden bu yana ise artış hızı daha da belirginleşti. Bu tablo, yeni bilgisayar veya telefon almayı planlayan tüketiciler için önemli bir maliyet artışı anlamına geliyor.
Fiyatlar neden bu kadar arttı
Artışın temel nedeni olarak yapay zeka uygulamalarını besleyen veri merkezlerine yönelik bellek talebindeki patlama gösteriliyor. Bellek üreticileri, kâr marjı çok daha yüksek olan yapay zeka sunucu belleklerine (HBM) odaklanmak amacıyla üretim hatlarını yeniden düzenledi. Bu yönelim, tüketici cihazlarında kullanılan standart DDR4 ve DDR5 bellek arzını ciddi biçimde kısıtladı. 2026'nın ilk çeyreğinde DRAM fiyatlarında yüzde 98'e varan bir sıçrama yaşandığı, içinde bulunulan çeyrekte ise yüzde 58 ila 63 arasında ek bir artış beklendiği aktarılıyor.
Büyük bellek üreticilerinin sunucu sınıfı DRAM fiyatlarını geçen yılın son çeyreğine kıyasla yüzde 60 ila 70 oranında artırmayı planladığı belirtiliyor. Tahminlere göre 2026'nın üçüncü çeyreğinde bellek fiyatları bir önceki çeyreğe göre yüzde 40 ila 50, dördüncü çeyrekte ise yüzde 30 ila 40 daha yüksek seviyeye ulaşabilir. Bu öngörüler gerçekleşirse fiyat artışının 2026 boyunca kesintisiz sürmesi bekleniyor.
Üreticilere karşı toplu dava açıldı
Fiyat artışının doğal arz-talep dengesinin ötesine geçtiği iddiasıyla, başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere hukuki adımlar da atılmaya başlandı. 25 Haziran 2026 tarihinde, sektörün önde gelen üç bellek üreticisine karşı ABD'de bir toplu dava açıldı. Davacılar, üç şirketin standart DRAM üretimini bilinçli olarak sınırlandırarak fiyatların olağan piyasa koşullarının ötesinde yükselmesine yol açacak şekilde koordineli hareket ettiğini öne sürüyor. Şirketler bu iddialara ilişkin kamuoyuna yönelik bir savunma açıklaması yapmadı.
Türkiye'ye olası etkileri
Türk Elektronik Sanayicileri Derneği yönetiminden yapılan bir açıklamada, küresel bellek sıkıntısının Türkiye piyasasını şu aşamada doğrudan vurmadığı ancak yıl içinde tüketici elektroniği fiyatlarında hissedilebileceği belirtildi. Sektör temsilcileri, artan bellek maliyetlerinin özellikle akıllı telefon ve dizüstü bilgisayar üretim maliyetlerine yansıyacağını, bu maliyetlerin de nihai olarak tüketici fiyatlarına yansıtılacağını öngörüyor.
Somut rakamlarla değerlendirildiğinde, 16 gigabaytlık belleğe sahip bir dizüstü bilgisayarın üretim maliyetinin 2026 içinde 40 ila 50 dolar arasında artabileceği hesaplanıyor. Bu artış, özellikle bütçe dostu segmentteki cihazların fiyatlarında daha belirgin şekilde hissedilecek. Telefon üreticilerinin de benzer bir maliyet baskısıyla karşı karşıya kaldığı, bazı modellerde daha düşük bellek kapasiteli versiyonların öne çıkarılabileceği değerlendiriliyor.
Uzmanlar, bellek krizinin kısa vadede çözülmesinin beklenmediğini, üreticilerin yapay zeka odaklı üretime yönelmesinin kalıcı bir yapısal değişim olduğunu vurguluyor. Tüketicilere yönelik genel öneri, mümkünse bilgisayar ve telefon alımlarını fiyatların daha da yükselmesi ihtimaline karşı planlarken bu maliyet artışını hesaba katmaları yönünde.