Ankara'da 7-8 Temmuz 2026 tarihlerinde gerçekleştirilen ve NATO'nun 36. zirvesi olma özelliği taşıyan toplantı kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile İngiltere Başbakanı Keir Starmer bir araya geldi. İkili görüşmenin ardından taraflar, savunma ve güvenlik alanlarında kapsamlı bir iş birliği paktını imzaladı. Zirveye ABD Başkanı Donald Trump, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Almanya Şansölyesi Friedrich Merz ve İtalya Başbakanı Giorgia Meloni dahil 32 ülkenin devlet ve hükümet başkanı katıldı.
Paktın kapsamı: Savunma sanayiinden siber güvenliğe
İmzalanan stratejik ortaklık paktı, Türkiye ve İngiltere'nin savunmayla ilgili tüm alanlarda daha yakın iş birliği yapmasını ve karşılıklı destek sağlamasını öngörüyor. Anlaşmanın kapsamı savunma sanayii ve teknoloji paylaşımından terörle mücadelede ortak stratejiler geliştirmeye, siber güvenlik altyapısının güçlendirilmesinden hibrit tehditlere karşı müşterek mekanizmalar kurulmasına kadar uzanıyor. Haberlere göre paktın ruhu, 2021'de Fransa ile Yunanistan arasında imzalanan ve karşılıklı savunma hükümleri içeren anlaşmaya benzetiliyor; ancak Türkiye-İngiltere paktında benzer maddelerin bulunup bulunmadığı doğrulanmadı.
Anlaşma, Türkiye ile İngiltere arasında Nisan 2026'da imzalanan Stratejik Ortaklık Çerçevesi'nin üzerine inşa edilmiş durumda. İki ülke arasındaki savunma sanayii iş birliğinin son yıllardaki en somut örneklerinden biri, Türkiye'nin Temmuz 2025'te İngiltere'den Eurofighter Typhoon savaş uçağı satın alma sürecini başlatmış olması. Bu çerçevede Erdoğan ve Starmer, Eurofighter Typhoon iş birliğine yönelik ayrı bir anlaşmaya da imza attı; haberlerde İngiltere'nin Türkiye'ye 20 adet Eurofighter Typhoon tedarik edeceği, ilerleyen dönemde ek uçak alımı seçeneğinin de gündemde olduğu belirtiliyor.
Detaylar gizli tutulacak
Türk basınına yansıyan haberlere göre, imzalanan güvenlik ve savunma paktının tam metni kamuoyuyla paylaşılmayacak. Yetkililer, anlaşmanın hassas güvenlik hükümleri ve kritik askeri konular içermesi nedeniyle detayların gizli tutulacağını, bu kararın tamamen tarafların ortak güvenlik hassasiyetlerini koruma isteğinden kaynaklandığını aktardı. Paktın sınırları ve operasyonel derinliği geniş olarak tanımlanırken, metnin kamuoyuna açıklanmayacağı netlik kazandı. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise zirve için üç öncelik belirlediğini açıklamıştı: müttefiklerin savunma yatırımlarının artırılmasına devam edilmesi, transatlantik savunma sanayii üretiminin güçlendirilmesi ve Ukrayna'ya destek verilmesi. Zirve, Türkiye'nin 2004 İstanbul zirvesinden sonra NATO'ya ikinci kez ev sahipliği yapması anlamına geliyor.
İki ülke ilişkilerinde yeni dönem
Analistler, imzalanan paktın Türkiye ile İngiltere arasındaki askeri ve stratejik bağları köklü biçimde güçlendirmeyi hedeflediğini belirtiyor. Anlaşmanın NATO çatısı altında, ittifak içi savunma iş birliğinin artırılması yönündeki genel eğilimle uyumlu şekilde hayata geçirildiği vurgulanıyor. Paktın uygulamaya geçiş takvimi ve somut projelerin ne zaman başlayacağına ilişkin resmi bir açıklama şu aşamada yapılmadı.
